Legenda

Jedna z legend mówi, że Pan Bóg mimo stworzenia pięknego świata nie był szczęśliwy. Postanowił ulepić ludzi z gliny i ich ożywić. Jeden z nich był uparty, chciał okrycia i pytał z pretensją a Kaszuba? Pan Bóg zniecierpliwiony podarował szubę i stąd nazwa Kaszuby. Na wizerunek Helu składa się także własny język, który jest językiem należącym do słowiańskiej grupy językowej.

Legenda o "Zatopionym mieście Helu"

Hel stanowił przed laty miasto portowe. Kupcy ze Wschodu i Południa kupowali bursztyn, zaś rybacy łowili węgorze i łososie. Lud helski był pobożny i pracowity. W mieście nie było złodziei ani biednych. Każde drzwi w domu helskim pozostawały otwarte, zaś skarby czy pieniądze nie były ukrywane. Tak panowałoby do dzisiaj gdyby Helanie nie stali się pyszni i równie leniwi. Z powodu dostatku postanowili wynająć najemnych pracowników, a sami odpoczywać. W winiarniach i tawernach urządzano tańce, grano w karty. Helanie stali się chciwi, zazdrośni i rozpustni. Kapitanowie obcych statków omijali miejsce gdzie panowała rozpusta i nad którym wisiało widmo zagłady. W pierwszy dzień Zielonych Świątek nad miastem pojawiły się ciemne chmury i dzień stał się nocą. Zaczęły dzwonić dzwony miejscowych kościołów. Od strony północy słyszano przeraźliwe wycie przypominające śmiech szatanów. Następnie zerwał się gwałtowny wiatr, pojawiły się błyskawice i grzmoty rozdzierające niebo, wysokie fale morskie zalały całe miasto. Potem zatrzęsła się ziemia i miasto zostało przez nią wchłonięte. Teraz w momencie silnych burz wrażliwi rybacy słyszą w szumie morskich fal wydobywający się z dna Bałtyku jęk dzwonów kościelnych zatopionego miasta.

Zdecydowanie do najsłynniejszych oraz największych miejscowości Mierzei Helskiej należy Hel znajdujący się na krańcu Mierzei. W dokumencie z 1198 roku stanowiącym jedno ze źródeł wiedzy o Helu, dotyczącym handlu śledziami pojawia się nazwa Gallen, która jest utożsamiana z Helem. Najprawdopodobniej dawni mieszkańcy Helu trudnili się korsarstwem. Hel ma bardzo bogatą, bo sięgającą aż czasów średniowiecza historię. Miasteczko należy do najstarszych miejscowości Pomorza. Prawa miejskie, które w 1378 roku potwierdzili Krzyżacy miasteczko otrzymało przypuszczalnie w 1266 roku z rąk Świętopełka II. Ówczesny Hel znajdował się około 2 km na zachód od obecnego miasta.

Mieszkańcy trudnili się handlem śledziami w związku, z czym konkurowali z gdańskim mieszczaństwem. Należy dodać, że rybacy zamieszkiwali tereny poza grodem, znajdujące się przy samym cyplu. Z biegiem czasu tamten obszar został nazwany Nowym Helem i konkurował ze „starym grodem”. Problemy związane z handlem śledziami, a także opłaty fiskalne, które nałożył Gdańsk (po 1454 roku Gdańsk uzyskał zwierzchnictwo nad Starym Helem), doprowadziły do upadku Helu. W 1526 roku Hel został przekazany przez króla Zygmunta I Starego radzie miasta Gdańska. To ostatecznie potwierdziło upadek Helu, będącego jeszcze do niedawna ośrodkiem handlowym. Helanie w połowie XVI wieku przeszli na protestantyzm (luteranizm) oraz stopniowo zaczęli ulegać całkowitej germanizacji.

W 1872 roku Hel utracił prawa miejskie (administracja pruska utworzyła gminę wiejską), które zostały przywrócone 30 czerwca 1963 roku. Miasteczku w 1896 roku nadano status kąpieliska bałtyckiego zaś w 1936 Hel staje się wojskowym „Rejonem Umocnionym”. Należy dodać, że Hel stanowił ostatni niepodległy skrawek terytorium Rzeczypospolitej broniony do 2 października 1939 roku. Marynarze i żołnierze pod dowództwem Steyera i Unruga wsławili się niezwykłą obroną miasta.

Po drodze na cypel warto zatrzymać się i obejrzeć trzy zachowane stanowiska baterii nadmorskiej im. Heliodora Laskowskiego, które we wrześniu raziły ogniem wroga.

Gryf - Herb Kaszub

Kaszuby Północne do których należy Półwysep Helski, zajmują kraniec Polski przylegający do Zatoki Puckiej oraz Morza Bałtyckiego.Herb przedstawia mityczne zwierzę, pół lwa oraz pół drapieżnego ptaka. Ma głowę orła, dziób, skrzydła, szpony, łapy natomiast tułów i ogon lwa.

Poczta w Helu (ok. 1905 r.)

Hel - port rybacki (lata przedwojenne)

Hel - Morze Bałtyckie

 

Hel - kościół ewangelicki obecne Muzeum Rybołówstwa